Centrum Zrownoważonego Transportu - projekt stowarzyszenia Zielone Mazowsze

Cel, miejsce i czas pomiaru

Całodniowe pomiary ruchu rowerowego w Olsztynie wykonaliśmy w ramach prac nad koncepcją sieci tras rowerowych dla tego miasta. [zobacz >>>] Ich celem było zbadanie rozkładu dobowego natężenia ruchu rowerowego na terenie miasta, a w szczególności wytypowanie godzin szczytowego natężenia ruchu. Pomiary zostały przeprowadzone na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Witosa:

- w środę 13 maja 2009 r., w godzinach od 5:00 do 23:00

oraz

- w niedzielę 12 lipca 2009 r., w godzinach od 5:00 do 23:00.

Punkt ten, ulokowany pomiędzy największymi osiedlami mieszkaniowymi (Nagórki, Jaroty) a centrum miasta i kampusem uniwersyteckim, został wybrany na podstawie pomiarów i obserwacji wstępnych jako cechujący się dużym natężeniem ruchu rowerowego i różnorodnością charakteru obserwowanych podróży rowerowych (zarówno rekreacyjne jaki i komunikacyjne -- do pracy, do szkoły, na zakupy). Zakres godzinowy wybrano na podstawie doświadczeń z wcześniejszych pomiarów ruchu rowerowego w Warszawie.

W środę 13 maja przez większość dnia pogoda była słoneczna, choć dość chłodna i wietrzna. Ok. godz. 13:00 - 13:30 wystąpił przelotny opad deszczu. Temperatura uśredniona wynosiła od 4 do 14 stopni, a odczuwalna - od 0 do 11 stopni.

W niedzielę 12 lipca było ciepło, bez opadów i bez silnego wiatru, ale raczej pochmurnie (od godz. 11 zachmurzenie bliskie 100%). Temperatura w ciągu dnia wahała się od 10 do 20 stopni Celsjusza.

Wyniki pomiaru

Tabela przedstawia liczbę zaobserwowanych rowerzystów w podziale na poszczególne kierunki ruchu i przedziały półgodzinne. Kolumny podpisane nazwami ulic określają ruch na poszczególnych wlotach skrzyżowania, kolumna RAZEM - sumaryczną liczbę rowerzystów przejeżdżających przez skrzyżowanie. Uwaga: jest to suma ruchu na wlotach, ale podzielona przez dwa - każdy rowerzysta najpierw wjeżdża na skrzyżowanie, a potem z niego zjeżdża, w związku z czym liczony jest na dwóch wlotach.

Tabela 2009.05.13

Od do Sikorskiego N Synów Pułku Sikorskiego S Tuwima RAZEM
5:00 5:30 3 7 10 0 10
5:30 6:00 4 4 6 0 7
6:00 6:30 12 17 16 9 27
6:30 7:00 17 11 16 4 24
7:00 7:30 20 14 25 7 33
7:30 8:00 27 19 32 16 47
8:00 8:30 18 16 16 10 30
8:30 9:00 18 10 7 11 23
9:00 9:30 12 7 12 7 19
9:30 10:00 11 7 8 6 16
10:00 10:30 10 7 8 1 13
10:30 11:00 4 9 7 2 11
11:00 11:30 20 9 17 8 27
11:30 12:00 13 10 12 5 20
12:00 12:30 18 11 16 5 25
12:30 13:00 14 3 12 5 17
13:00 13:30 12 8 15 5 20
13:30 14:00 10 5 11 6 16
14:00 14:30 21 7 27 9 32
14:30 15:00 13 10 18 13 27
15:00 15:30 29 17 25 15 43
15:30 16:00 27 21 28 10 43
16:00 16:30 27 13 29 7 38
16:30 17:00 27 18 27 10 41
17:00 17:30 34 6 32 12 42
17:30 18:00 29 7 32 14 41
18:00 18:30 27 11 30 16 42
18:30 19:00 14 10 16 8 24
19:00 19:30 15 14 17 14 30
19:30 20:00 20 8 20 16 32
20:00 20:30 17 10 18 9 27
20:30 21:00 13 6 11 6 18
21:00 21:30 13 7 14 6 20
21:30 22:00 4 1 5 2 6
22:00 22:30 11 14 8 7 20
22:30 23:00 3 1 3 1 4
RAZEM 587 355 606 282 915

Tabela 2009.07.12

Od do Sikorskiego N Synów Pułku Sikorskiego S Tuwima RAZEM
5:00 5:30 1 1 2 0 2
5:30 6:00 1 0 1 0 1
6:00 6:30 4 0 4 0 4
6:30 7:00 1 0 1 0 1
7:00 7:30 1 1 2 0 2
7:30 8:00 6 8 5 3 11
8:00 8:30 11 3 10 2 13
8:30 9:00 8 1 8 5 11
9:00 9:30 9 7 8 6 15
9:30 10:00 21 6 20 7 27
10:00 10:30 18 10 18 8 27
10:30 11:00 21 10 15 12 29
11:00 11:30 23 19 18 18 39
11:30 12:00 27 15 29 13 42
12:00 12:30 23 15 27 19 42
12:30 13:00 29 13 37 29 54
13:00 13:30 33 26 36 15 55
13:30 14:00 35 18 35 22 55
14:00 14:30 34 23 34 17 54
14:30 15:00 26 19 36 19 50
15:00 15:30 27 13 24 10 37
15:30 16:00 26 10 32 18 43
16:00 16:30 33 24 39 20 58
16:30 17:00 35 11 35 15 48
17:00 17:30 28 19 34 27 54
17:30 18:00 33 21 44 10 54
18:00 18:30 30 24 29 15 49
18:30 19:00 19 9 20 6 27
19:00 19:30 29 9 29 7 37
19:30 20:00 25 3 34 8 35
20:00 20:30 15 8 9 4 18
20:30 21:00 15 13 20 12 30
21:00 21:30 9 8 13 12 21
21:30 22:00 4 5 6 5 10
22:00 22:30 5 6 6 3 10
22:30 23:00 3 3 2 0 4
RAZEM 668 381 722 367 1069

Wykresy

Na wykresach przedstawiono rozkład natężenia ruchu na poszczególnych kierunkach (dane zmierzone oraz aproksymację trendów), porównanie aproksymowanego natężenia na poszczególnych kierunkach (odrębnie dla dnia powszedniego i niedzieli) oraz porównanie dnia powszedniego i niedzieli. Wszystkie wartości w rowerzystach na godzinę.

Dzień powszedni

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - razem, dzień powszedni.

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - wlot Sikorskiego N, dzień powszedni.

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - wlot Synów Pułku, dzień powszedni.

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - wlot Sikorskiego S, dzień powszedni.

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - wlot Tuwima, dzień powszedni.

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - porównanie wlotów, dzień powszedni.

Niedziela

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - razem, niedziela.

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - wlot Sikorskiego N, niedziela.

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - wlot Synów Pułku, niedziela.

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - wlot Sikorskiego S, niedziela.

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - wlot Tuwima, niedziela.

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - porównanie wlotów, niedziela.

Porównanie

Natężenie ruchu rowerowego na skrzyżowaniu Sikorskiego / Synów Pułku / Tuwima - porównanie dnia powszedniego i niedzieli.

Podsumowanie

Charakterystyka dobowa

W dni powszednie w rozkładzie dobowym ruchu rowerowego w Olsztynie można wyróżnić krótki szczyt poranny (ok. 7:30 - 8:00) oraz znacznie dłuższy szczyt popołudniowy (od 15:00 do 18:30), w którym kumuluje się ruch komunikacyjny (dojazdy do pracy, na uczelnię, na zakupy) oraz rekreacyjny (krótkie przejażdżki po pracy). W porównaniu do pomiarów w Warszawie ruch rowerowy pojawia się na ulicach wcześniej (już o 5 rano), ale też wcześniej z nich znika. Znacznie wyraźniejszy jest szczyt poranny, ale za to szczyt popołudniowy utrzymuje się krócej i nie przechodzi w wieczorny. Prawdopodobnie wiąże się to z większym niż w Warszawie udziałem ruchu stricte komunikacyjnego w stosunku do rekreacyjnego.

W niedziele ruch rowerowy zaczyna się pojawiać ok. godz. 7:30 (początkowo prawdopodobnie raczej osoby pracujące w weekend niż ruch rekreacyjny) i systematycznie rośnie z każdą godziną, by osiągnąć maksimum ok. 12:30. Następnie utrzymuje się na stabilnym wysokim poziomie do ok. godz. 18:30, po której to zaczyna się stopniowy spadek.

Sumaryczne dobowe natężenie ruchu rowerowego w wakacyjną niedzielę jest wyższe o ok. 15% niż w dzień powszedni.

Założenia do dalszych pomiarów

Uzyskana charakterystyka dobowa ruchu pozwala na przeliczenie wyników pomiarów dokonanych w pozostałych punktach na maksymalne godzinowe natężenie ruchu rowerowego - odrębnie w dzień powszedni (MGRP) i w niedzielę (MGRN).

Rekomendowane godziny pomiarów w dzień powszedni to 15-18, a w niedziele - 12-18. Za punkt odniesienia - godzinę maksymalnego natężenia ruchu rowerowego przyjmujemy odpowiednio 16:30-17:30 i 13-14.

Szczytowe natężenie godzinowe w dzień powszedni stanowi ok. 9% ruchu dobowego, a w niedzielę - ok. 10% ruchu dobowego. Na tej podstawie możemy też oszacować średnie dobowe natężenie ruchu w sezonie (SDR):

SDR = (56 MGRP + 20 MGRN) / 7

Podziękowania

Pomiar został przeprowadzony dzięki wsparciu zespołu ZM przez następujące osoby: Witold Werner, Kamil Sujeta, Agata Ziomkowska, Agnieszka Wial, Jędrek Kołakowski, Paweł Chojnacki, Michał Żmijewski, Krzysztof Kołakowski, Urszula Nowicka, Kamila Radzimińska. Dziękujemy!